شرکت دانش بنیان مگافرآور

چالش های مایکوتوکسین ها در صنعت دام

مایکوتوکسین از دو واژه مایکس (در یونانی به معنی قارچ) و توکسیکوم (در لاتین به معنای سم) تشکیل شده است. این واژه به متابولیت های حاصل از استفاده از مواد مغذی (مانند اسیدهای آمینه، پیروات، استات و…) در سلول های برخی از کپک های مواد غذایی اطلاق می شود که در بدن انسان و دام ایجاد مسمومیت منجر به بیماری یا مرگ می کنند. بیشتر مایکوتوکسین هایی که در مواد غذایی یافت می شوند از سه جنس آسپرژیلوس، فوزاریوم و پنی سیلیوم تولید می شوند. آن ها از نظر مولکولی دارای جرم پایین و ساختار حلقوی هستند. نوع اثرگذاری سموم قارچی به چهار دسته شدید، مزمن، ایجادکننده جهش و نقص های مادرزادی تقسیم می شوند.

آنچه در این مقاله میخوانید

انواع مایکوتوکسین ها

صنعت دامداری با مقدار زیادی هدر رفت خوراک دام و نهاده ­های دامی به دلیل آلودگی با کپک­ ها و متابولیت­ های سمی که مایکوتوکسین نام دارد، مواجه هستند.

بعضی از کپک های توکسینژیکی اولیه و مایکوتوکسین ها به شرح زیر است:

چند کونه مایکوتوکسین

در میان این مایکوتوکسین­ ها، شناخته شده ترین مورد، آفلاتوکسین است که بیشترین مطالعه روی آن صورت گرفته است.

 یک کلاس از مایکوتوکسین­ ها است که توسط آسپرژیلوس فلاووس و آسپرژیلوس پارازیتیکوس تولید می ­شود. اشکال عمده آفلاتوکسین شامل B1، B2، G1 و G2 می­باشد و B1 رایج­ ترین و سمی ترین نوع است که مولکول آن از نظر بیولوژیکی فعال است.

مراحل آلودگی محصولات زارعی توسط آفلاتوکسین 

  • بین برداشت و خشک کردن
  • در طول نگهداری در انبار
  • فراوری و تولید محصول

آثار اولیه مایکوتوکسین ها بر روی حیوانات

  1. کاهش مصرف خوراک
  2. کاهش ارزش غذایی (کاهش مواد مغذی خوراک، کاهش جذب مواد مغذی و متابولیسم مواد غذایی تغییر یافته)
  3. سرکوب سیستم ایمنی
  4. جهش
  5. تراتوژن
  6. مرگ سلولی

قرارگیری مکرر در معرض مایکوتوکسین­ ها می ­تواند به طور قابل توجهی مقدار بهره ­وری را تغییر داده و موجب زیان در صنعت دام گردد.

روش ­های عملی و موثر برای سمیت زدایی خوراک ­های آلوده به سموم 

رویکردهای فیزیکی

  • تمیز کردن
  • جداسازی دانه
  •  گرمادهی
  •  اشعه دهی

رویکردهای شیمیایی

  •  آمونیاک
  • بی سولفیت سدیم

رویکردهای بیولوژیک -برای مقابله با مایکوتوکسین­

  •  میکروبی 
  • غیرسمی

مطالعات اخیر نشان داده است که افزودن جاذب­ها به خوراک­های مخلوط به طور چشمگیری دسترسی به مایکوتوکسین ­ها را در دستگاه گوارش کاهش می­ دهد.

جاذب های مایکوتوکسین

  • ترکیبات سیلیکاته
  • فیلوسیلیکات ­ها (ورق سیلیکات):رس­ها (مونتموریلینیت، بنتونیت و هیدرات سدیم کلسیم آلومینوسیلیکات (HSCAS))
  • تکتوسیلیکات (چارچوب سیلیکات): زئولیت، کلینوپتیولیت
  • ترکیبات کربنه
  • زغال فعال یا سوپر فعال
  • ترکیبات گلوکان
  • پلیمرهای معدنی
  • کلستیرامین
  • پلی وینیل پیرولیدون (PVP)

در بین این ترکیبات، HSCAS مورد مطالعه­ ی بیشتری قرار گرفته زیرا نسبت به سایر ترکیبات پیوند مستحکمی با آفلاتوکسین ایجاد نموده که در شرایط آزمایشگاهی ارزیابی شد.

همچنین برای کاربرد گسترده برای تعداد زیادی از حیوانات مزرعه­ ای انتخاب شد. اولین گزارش مربوط به استفاده از HSCAS به عنوان جاذب آفلاتوکسین در خوراک مربوط به سال 1987 منتشر شد.

در جوجه­ های گوشتی که 7/5 mg/kg AFB1 مصرف کرده بودند، افزودن 0/5 درصد HSCAS موجب کاهش زیست فراهمی آفلاتوکسین و بهبود رشد جوجه ­ها گردید.

کبد جوجه ­هایی که جیره حاوی mg/kg AFB1 7/5 مصرف کرده بودند، ظاهری شکننده و رنگ پریده داشت. اما کبد جوجه­ های تیمار کنترل، HSCAS و HSCAS+ 7/5 mg/kg AFB1، ظاهری طبیعی داشتند.

افزودن 0/5 درصد HSCAS به جیره گاوهای شیری که حاوی mg/kg AFB1 200 بود، مقدار ترشح آفلاتوکسین به شیر را کاهش داد.

وقتی به گاوهای شیری جیره حاوی mg/kg AFB1 100 و 1/0 درصد HSCAS خورانده شد، مقدار دفع آفلاتوکسین 24 درصد کاهش نشان داد و همچنین انتقال مایکوتوکسین­ ها نیز 44 درصد کاهش پیدا کرد.

پتانسیل کاهش آفلاتوکسین M1 توسط HSCAS در بزهای شیری مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد افزودن 4 درصد HSCAS به جیره، هیچ تاثیری بر کیفیت غذایی شیر بز ندارد. همچنین مصرف 4 درصد HSCAS اثر چندانی بر مصرف خوراک در طول آزمایش نداشت.

مصرف 4 درصد HSCAS با ppb 200 آفلاتوکسین، منجر به کاهش 86/9 درصد آفلاتوکسین M1 در بزهای شیری گردید. همچنین افزودن 1 درصد HSCAS به جیره حاوی ppb 100 آفلاتوکسین، موجب کاهش 51/9 درصد در آفلاتوکسین M1 شد.

افزودن 2 درصد HSCAS به جیره حاوی mg/kg AFB1 2/6 موجب کاهش علائم بالینی آفلاتوکسیکوز در میش شد. افزودن 0/5 درصد از HSCAS به جیره­ ی بوقلمون، به طور موثری اثرات سوء ناشی از آفلاتوکسین را کاهش داد.

نتیجه گیری

بنابراین می­ توان گفت هیدرات سدیم کلسیم آلومینوسیلیکاته توانایی بالایی برای جذب آفلاتوکسین دارد. افزودن HSCAS به جیره آلوده به آفلاتوکسین می ­تواند از مسمومیت ناشی از مصرف سموم قارچی توسط حیوانات مزرعه­ ای جلوگیری نماید زیرا پیوند محکمی با مولکول سم برقرار کرده و دسترسی به آن را ناممکن می­سازد.

محصولات دانش محور مگافراور

دیگر مقالات مگافراور
پلت بایندر

تاثیرات تغذیه ای پلت بایندرها

پلت بایندر مناسب چسباننده ذرات خوراک پلت بایندر ها شده است. امروزه در مرغداری ها استفاده از بنتونیت سدیم رواج پیدا کرده است. ثابت شده است که پلت کردن خوراک طیور به ویژه جیره های با انرژی کم، اثرات بسیار سودمندی را خواهد داشت. یکی از موارد استفاده از بنتونیت در خوراک دام ، پرندگان و … می باشد.
امروزه متخصصان تغذیه به دنبال راهی برای افزایش مقاومت فیزیکی انواع پلت بایندر هستند.با توجه به افزایش استفاده از خوراک های پلت شده در مرغداری ها این موضوع یک امر ضروری می باشد.

ادامه →

چالش های مایکوتوکسین ها در صنعت دام

مایکوتوکسین از دو واژه مایکس (در یونانی به معنی قارچ) و توکسیکوم (در لاتین به معنای سم) تشکیل شده است. این واژه به متابولیت های حاصل از استفاده از مواد مغذی (مانند اسیدهای آمینه، پیروات، استات و…) در سلول های برخی از کپک های مواد غذایی اطلاق می شود که در بدن انسان و دام ایجاد مسمومیت منجر به بیماری یا مرگ می کنند. بیشتر مایکوتوکسین هایی که در مواد غذایی یافت می شوند از سه جنس آسپرژیلوس، فوزاریوم و پنی سیلیوم تولید می شوند. آن ها از نظر مولکولی دارای جرم پایین و ساختار حلقوی هستند. نوع اثرگذاری سموم قارچی به چهار دسته شدید، مزمن، ایجادکننده جهش و نقص های مادرزادی تقسیم می شوند.

ادامه →

بررسی کارایی سه نوع بنتونیت جهت کاهش اثرات آفلاتوکسین B1 در جوجه های گوشتی

آفلاتوکسین B1 یک آلاینده­ ی شایع در خوراک طیور می­باشد و بیشترین سمیت حاد و مزمن را در بین کلیه­ ی مایکوتوکسین­ ها دارد. در طول دهه­­ی گذشته، تحقیقات به خوبی تأثیر منفی آفلاتوکسین B1 بر سلامت طیور را نشان داده ­اند. از این رو تعیین وضعیت غلظت آفلاتوکسین B1 در خوراک طیور ضروری است.

ادامه →